Indian Polity Notes In Telugu

భారత రాజ్యాంగం యొక్క పరిణామ క్రమం (చట్టాలు) మరియు రాజ్యాంగ రచనకు సంబంధించిన ముఖ్యాంశాలు:

భారత రాజ్యాంగం - పూర్వరంగం:

• ప్రపంచంలో తొలిసారిగా 'రాజ్యాంగం' అనే భావాన్ని ఉపయోగించినది గ్రీకులు.

• రాజనీతి శాస్త్ర పితామహుడు అరిస్టాటిల్.

• ప్రపంచంలో తొలి లిఖిత రాజ్యాంగం అమెరికా రాజ్యాంగం (1787).

• ప్రపంచంలో అతిపెద్ద రాజ్యాంగం భారత రాజ్యాంగం, అతి చిన్నది అమెరికా రాజ్యాంగం.

• రాజ్యం అనగా నాలుగు లక్షణాల కలయిక: ప్రజలు, ప్రదేశం, ప్రభుత్వం, మరియు సార్వభౌమాధికారము.

చారిత్రక చట్టాలు:

• 1773 రెగ్యులేటింగ్ చట్టం: తొలి రాజ్యాంగ చట్టంగా అభివర్ణించబడింది. దీని ద్వారా బెంగాల్ గవర్నర్ బెంగాల్ గవర్నర్ జనరల్‌గా మారారు (మొదటిది వారన్ హేస్టింగ్స్). 1774లో కలకత్తాలో తొలి సుప్రీంకోర్టు ఏర్పాటు చేశారు (తొలి ప్రధాన న్యాయమూర్తి సర్ ఎలిజా ఇంపే).

• 1784 పిట్స్ ఇండియా చట్టం: ద్వంద్వ ప్రభుత్వ విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టింది (రాజకీయ వ్యవహారాలకు బోర్డ్ ఆఫ్ కంట్రోల్, వ్యాపార వ్యవహారాలకు కోర్ట్ ఆఫ్ డైరెక్టర్స్).

• 1833 చార్టర్ చట్టం: బెంగాల్ గవర్నర్ జనరల్ పదవిని రద్దు చేసి 'భారత దేశ గవర్నర్ జనరల్' అనే పదవిని ఏర్పాటు చేశారు (మొదటిది విలియం బెంటింగ్).

• 1858 భారత ప్రభుత్వ చట్టం: ఈస్టిండియా కంపెనీ పాలన రద్దు చేసి, బ్రిటిష్ రాణి ప్రత్యక్ష పాలన ప్రారంభమైంది. భారతదేశ గవర్నర్ జనరల్ పదవిని 'బ్రిటిష్ వైస్రాయ్'గా మార్చారు (మొదటి వైస్రాయ్ లార్డ్ కానింగ్).

• 1909 భారత కౌన్సిల్ చట్టం (మింటో-మార్లే సంస్కరణలు): ముహమ్మదీయులకు ప్రత్యేక నియోజకవర్గాలు కేటాయించారు.

• 1919 భారత ప్రభుత్వ చట్టం (మాంటేగ్-చేమ్స్‌ఫర్డ్ సంస్కరణలు): రాష్ట్రాలలో ద్వంద్వ ప్రభుత్వ విధానం ప్రవేశపెట్టారు.

• 1935 భారత ప్రభుత్వ చట్టం: భారత రాజ్యాంగానికి నకలు లేదా మాతృక లాంటిది. అఖిల భారత సమాఖ్య, రాష్ట్రాలకు స్వతంత్ర ప్రతిపత్తి, కేంద్రంలో ద్వంద్వ ప్రభుత్వ విధానం ప్రవేశపెట్టారు.

రాజ్యాంగ పరిషత్:

• 1946 కేబినెట్ మిషన్ సిఫారసు మేరకు రాజ్యాంగ పరిషత్ ఏర్పాటయింది.

• రాజ్యాంగ పరిషత్ తొలి సమావేశం 9-12-1946న జరిగింది. తాత్కాలిక అధ్యక్షుడు సచ్చిదానంద సిన్హా.

• శాశ్వత అధ్యక్షుడిగా Dr. బాబూ రాజేంద్రప్రసాద్ 11-12-1946న ఎన్నికయ్యారు.

• ముసాయిదా కమిటీ (Drafting Committee) 29-08-1947న Dr. B.R. అంబేద్కర్ అధ్యక్షతన ఏర్పడింది.

• రాజ్యాంగ రచనకు 2 సంవత్సరాల 11 నెలల 18 రోజులు పట్టింది.

• రాజ్యాంగాన్ని 26 నవంబర్ 1949న ఆమోదించారు.

• భారత రాజ్యాంగం 26 జనవరి 1950న అమలులోకి వచ్చింది.